WARSZAWA W BUDOWIE 18 🥕 Suwerenna i najedzona

Motywem przewodnim festiwalu WARSZAWA W BUDOWIE 18 w 2026 jest 🥕 suwerenność żywnościowa, która współcześnie staje się ważnym elementem w strategiach rozwoju miast. W świecie, w którym duże systemy zaopatrzenia i polityki energetyczne tracą stabilność, a globalne łańcuchy dostaw coraz częściej ulegają przerwaniu, to właśnie miasta zdolne do samoregulacji i oparte na lokalnych sieciach produkcji mogą przetrwać i się rozwijać. Warszawa, ze swoim historycznym zapleczem rolniczym i wciąż istniejącymi terenami uprawnymi, ma realną możliwość, by stać się laboratorium takiego modelu.
📆 Festiwal potrwa do końca września
📍 budynek Muzeum przy Marszałkowskiej 103, ogrody społecznościowe, farmy miejskie, targowiska i bazary hurtownie i sklepy spożywcze oraz restauracje.

Suwerenne i 🍜 najedzone miasto to takie, w którym 🥕rolnictwo stanowi jeden z głównych elementów urbanistyki. Wieś i miasto nie są przeciwieństwami, lecz częściami jednego ekosystemu. 🥕Miejskie tereny uprawne – grunty rolne, ogródki działkowe, sady, przydomowe ogrody i uprawy społeczne – tworzą jego strukturę tak samo, jak drogi, place i budynki. Rolnictwo wnika do samego centrum miasta, a żywność staje się spoiwem łączącym jego gospodarkę, kulturę i codzienne życie. Urzeczywistnienie tej wizji wymaga rozwijania terenów rolniczych otaczających miasto – tzw. strefy żywicielskiej, z której pochodzą plony na potrzeby mieszkanek i mieszkańców. Rozciąga się ona około 80–100 kilometrów od Warszawy, ale jej elementy są obecne także w obrębie miasta: w postaci tradycyjnych upraw gruntowych, szklarni, systemów hydroponicznych czy hodowli grzybów w piwnicach i garażach. To, co lokalne, tworzy fundament samowystarczalności i odporności miasta.

Warszawa jest zbudowana na żyznej ziemi. Jeszcze w pierwszej połowie ** wieku jej obrzeża stanowił pas wsi i 🍏 sadów – tereny uprawne, które karmiły centrum. Dziś wiele z tych miejsc zniknęło pod zabudową, lecz ślady dawnej strefy żywicielskiej wciąż są obecne w przestrzeni miasta: w nazwach ulic, w ogrodach działkowych, w przydomowych sadach i w pamięci mieszkańców. Powrót do tych wątków dziś nie oznacza nostalgii, ale uświadomienie sobie, że rozwój miasta zawsze zależał od gleby, wody i ludzi, którzy potrafili z nimi współpracować.

Festiwal nie proponuje też wizji odległej przyszłości, lecz praktyczne odpowiedzi na teraźniejszość – projekt miasta, które karmi się z zasobów regionu i włącza rolnictwo, ogrodnictwo oraz wspólne gotowanie i spożywanie w podstawowy obieg życia miejskiego. Jednocześnie jest zaproszeniem do spojrzenia na Warszawę z perspektywy jej metabolizmu – tego, jak się odżywia, jak oddycha, jak gospodaruje energią i materią. Żywność staje się tu punktem wyjścia do rozmowy o relacjach między ludźmi, przyrodą i infrastrukturą, a pytanie o jedzenie staje się pytaniem o całość – o przestrzeń, ekonomię i odpowiedzialność za miejsce, w którym się żyje.

🥕 Działania w ramach festiwalu będą realizowane zarówno w budynku MSN-u – podcieniach, audytorium oraz forum – jak i w przestrzeniach miejskich, w których spotykają się miasto i wieś: ogrodach społecznościowych, farmach miejskich, targowiskach i bazarach, hurtowniach i sklepach spożywczych oraz restauracjach.
🧠 Zespół kuratorski:
dr Joanna Erbel
Alicja Wójcik
Jakub Depczyński

Dziękujemy za wsparcie naszym partnerom 🖤
Muzeum jest instytucją prowadzoną przez Miasto Stołeczne Warszawa i Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Partnerzy Strategiczni: Audi Polska
Partnerzy projektu: Fundacja Heinricha Bölla, Spółdzielcza Farma MOST, Stowarzyszenie Dla Nas, Warszawski Rolno-Spożywczy Rynek Hurtowy „Bronisze”
Współpraca: CoopTech Hub, PLZ Spółdzielnia, Kongres Miasta na Rzecz Suwerenności Żywnościowej, Koalicja na Rzecz Suwerenności Żywnościowej
Mecenas Muzeum i Kolekcji: EY
Partner Muzeum: Towarzystwo Przyjaciół Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, Puro
Partner Kina: E.ON Polska
Partner Edukacji: Fundacja EFC
Partner Prawny: Kancelaria DZP
Partnerzy medialni: Polskie Radio, PAP, Onet, Vogue, Zwierciadło, Gazeta Wyborcza, Wysokie obcasy, Tygodnik Powszechny, Pismo

🏗️ WARSZAWA W BUDOWIE:
Festiwal WARSZAWA W BUDOWIE powstał w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie w 2009 roku. Podejmuje istotne tematy miejskie oraz szeroko rozumiane zagadnienia projektowania: od wzornictwa przemysłowego i grafiki użytkowej, przez architekturę i urbanistykę, po projektowanie społeczne. Od 2023 roku festiwal jest realizowany naprzemiennie przez MSN oraz Muzeum Warszawy.